Viettel được kinh doanh mạng 3G ở Tanzania

Quốc gia Đông Phi vừa cấp phép cho Viettel xây mạng di động 3G tại đây, để hãng có thể bắt đầu kinh doanh từ tháng 7/2015, theo Reuters.

Tại quốc gia này, Viettel sẽ phải cạnh tranh với 4 nhà mạng chính: Vodacom Tanzania (thuộc Vodacom Nam Phi), Bharti Airtel, Tigo Tanzania (thuộc Millicon của Thụy Điển) và Zantel (thuộc Etisalat). 3 nhà mạng quốc doanh khác là TTCL, Benson và Smart chỉ có thị phần không đáng kể.

Viettel sẽ xây dựng mạng lưới từ ngày 1/11 và bắt đầu cung cấp dịch vụ vào tháng 7/2015, Bộ trưởng Viễn thông, Khoa học và Công nghệ Tanzania – ông January Makamba cho biết trên Reuters.

"Chúng tôi cũng rất vui mừng khi biết họ sẽ triển khai dịch vụ cáp quang băng thông rộng tới các vùng nông thôn Tanzania. Kế hoạch này rất phù hợp với mục tiêu số hóa của Chính phủ", ông cho biết.

Lĩnh vực viễn thông tại Tanzania đã tăng trưởng mạnh thập kỷ qua. Quốc gia 45 triệu dân này hiện mới có 28,9 triệu thuê bao di động, tương đương 64%. Makamba cho biết Viettel có kế hoạch tập trung vào vùng nông thôn và sẽ phủ sóng khoảng 4.000 ngôi làng chưa có dịch vụ vào năm 2016.

"Mạng lưới của Viettel sẽ đưa 3G đến mọi nơi. Chúng tôi cũng đã đề nghị họ triển khai dịch vụ cáp quang tại 150 bệnh viện, 150 văn phòng Chính phủ, 65 bưu điện và 500 trường cấp 2", ông nói. Hãng viễn thông Việt Nam sẽ xây dựng thêm 13.000 km cáp quang để bổ sung vào mạng lưới 8.000 km hiện có tại Tanzania.

Viettel hiện kinh doanh tại nhiều nước châu Á, Mỹ Latin và châu Phi. Số thuê bao hiện tại là hơn 60 triệu trên toàn cầu.

Khách mua bán vàng miếng rút lui ra khỏi thị trường

Giá liên tục trồi sụt dưới mốc 36 triệu đồng khiến các cửa hàng vắng bóng người mua lẫn bán vàng miếng. Ngược lại, vàng nữ trang dần vào mùa hút khách.

Giá vàng SJC mở cửa sáng đầu tuần ở 35,86 - 35,9 triệu đồng tại Tập đoàn Doji. So với cuối tuần, niêm yết được điều chỉnh tăng 100.000 đồng. Công ty Vàng bạc đá quý Phú Nhuận (PNJ) niêm yết giá đầu giờ thấp hơn Doji, với mua và bán cho khách lần lượt ở 35,78 - 35,84 triệu đồng.

Nguyên nhân khiến vàng SJC lên giá sáng nay là thị trường quốc tế hồi phục mạnh mẽ ngay phiên đầu tuần. Tính đến 8h38 theo giờ Hà Nội, mỗi ounce tương đương 1.233 USD, cao hơn 10 USD so với mở cửa. Mức tăng này tương đương 250.000 đồng một lượng.

Quy ra tiền Việt, giá vàng thế giới hiện tương đương 31,57 triệu đồng. Chênh lệch giữa vàng "nội" và "ngoại" tiếp tục co hẹp về còn 4,3 triệu đồng, so với 4,5 triệu đồng cuối tuần trước hay đỉnh cao của năm trên 5 triệu đồng cách đây một tuần.

Nguyên nhân khiến chênh lệch giá vàng liên tục co hẹp, dãn rộng do biểu đồ giá trong nước chủ yếu đi ngang. Khi giá thế giới giảm, chênh lệch trên sẽ rộng ra và ngược lại.

Một đại diện doanh nghiệp lý giải, vàng SJC không tăng, giảm bám sát giá quốc tế vì lực mua, bán đang ở mức "rất rất thấp". Một tuần trở lại đây, giá SJC phục hồi so với tuần trước đó, nhưng cũng không bứt phá hẳn để vượt được mốc 36 triệu đồng. Do đó, cả người muốn mua lẫn bán vàng miếng đều trong trạng thái chờ đợi. PNJ cho biết trong hai ngày cuối tuần, số lượng mua vào bán ra bình quân mỗi ngày là 250 lượng với tỷ lệ 50:50.

Khác với không khí đìu hiu của vàng miếng, thị trường nữ trang sôi động dần khi sắp đến ngày Phụ nữ Việt Nam 20/10 và bước dần vào mùa cưới. Nhiều nơi, khách đến hỏi mua đông vì được khuyến mãi giảm giá 20% hoặc tặng phiếu mua hàng. Với hầu hết doanh nghiệp vàng lớn, nữ trang hiện là nguồn doanh thu chủ yếu khi vàng miếng ế ẩm.

Giá vàng tăng vọt phiên vào đầu tuần

Gần 2 giờ sau khi mở cửa, giá mỗi ounce tăng thêm 8 USD lên 1.231 USD do đồng đôla yếu.

Đến 8h sáng nay (giờ Hà Nội), giá này chỉ còn quanh 1.229 USD, tương đương 31,47 triệu đồng một lượng chưa bao gồm thuế, phí. Trên bản tin sáng nay của Kitco, các nhà phân tích cho biết vàng vẫn có thể xuống đáy như tuần trước.  

Giá vàng trong nước đóng cửa cuối tuần trước tại 35,71-35,83 triệu đồng.

Giá vàng tuần này khó dự báo hướng đi. Ảnh: Anh Quân

Trong 23 chuyên gia và nhà đầu tư tham gia khảo sát của trang tin Kitco, 9 người cho rằng giá vàng tuần này sẽ giảm,10 nhận định thị trường đi lên và 4 dự đoán giá đi ngang hoặc quyết định đứng ngoài quan sát. Tuần trước, giá chốt tại 1.223 USD một ounce và là tuần tăng mạnh nhất 4 tháng.

Những người nghiêng về xu hướng giá tăng cho rằng vàng sẽ tiếp tục bật lên từ đáy 1.180 đầu tuần trước. "Thị trường đã giao dịch khá tốt ở mức thấp. Vì thế, tôi cho rằng đây có thể là khởi đầu của một đà tăng mạnh, nhưng ngưỡng hỗ trợ 1.180 USD vẫn phải được giữ", Mark Leibovit - chủ biên VR Gold Letter cho biết.

Những người cho rằng giá tuần này sẽ giảm thì nhận định đà tăng tuần trước chỉ là tạm thời. Bob Tebbutt tại hãng quản lý tài sản Armour cho rằng 1.183 USD là ngưỡng hỗ trợ quan trọng, nhưng khó kéo dài lâu. "Ngưỡng hỗ trợ của bạc đã bị phá rồi và giá đang lao dốc. Tôi thấy chẳng có lý do gì đề vàng không phá xuống 1.183 USD".

Các ý kiến dự đoán giá đi ngang thì biện luận thị trường gần đây vẫn đang biến động trong một khoảng nhất định. "Tôi nghĩ vàng đã bị bán quá mạnh, còn đồng USD thì cũng bị mua quá nhiều. Tốt nhất là giữ được giá trong khoảng 1.215-1.230 USD", Charlie Nedoss - chiến lược gia thị trường tại at LaSalle Futures cho biết.

Ông Vũ Tiến Lộc: 'Kinh doanh giống như là đi cày'

Từ chỗ phát triển ồ ạt, có phần dễ dàng như "đi trảy hội", ông Chủ tịch VCCI cho rằng công việc của doanh nhân hiện nay giống với người nông dân, phải đổ mồ hôi, sôi nước mắt trên thửa ruộng của mình.

Từ chỗ không có tên trong từ điển tiếng Việt, là đối tượng của các cuộc cải tạo công thương nghiệp, được gọi với cái tên không máy thiện cảm "con buôn", "con phe" trong nền kinh tế kế hoạch hóa tập trung, người doanh nhân đã được xác lập lại vị trí, đánh dấu bằng cột mốc 13/10 hằng năm. Đến năm 2013, vai trò của doanh nhân được xác lập trong Hiến pháp, là lực lượng chủ lực, chủ công trong công cuộc chấn hưng đất nước, đảm đương sứ mệnh “Người lính thời bình”.

Nhân ngày kỷ niệm của cộng đồng doanh nhân Việt Nam, VnExpress vừa có cuộc trao đổi với ông Vũ Tiến Lộc - Chủ tịch Phòng Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) về chặng đường phát triển vừa qua.

Ông Vũ Tiến Lộc cho rằng sứ mệnh của cộng đồng doanh nhân là tạo ra những sản phẩm, thương hiệu "Made in Vietnam" trụ vững trên sân nhà và thâm nhập vào các thị trường lớn. Ảnh: Nhật Minh

- Ngày 13/10/2014 kỷ niệm 10 năm ngày Doanh nhân Việt Nam ra đời. Trong một thập niên, ông đánh giá thế nào về sự phát triển của đội ngũ lãnh đạo doanh nghiệp?

- So với các nước trên thế giới, cộng đồng doanh nhân Việt Nam vẫn còn trẻ về tuổi đời vì chỉ thực sự bắt đầu phát triển cách đây gần 3 thập niên, khi công cuộc Đổi mới và sau đó là Luật Doanh nghiệp ra đời. Đến năm 2004, ngày 13/10 được chọn làm ngày Doanh nhân thì đội ngũ mới chính thức xác lập được vị trí trong xã hội.

10 năm qua cũng là một chặng đường dồn nén nhiều thăng trầm của cộng đồng doanh nhân Việt. Sau giai đoạn 2004-2007 đầy hứng khởi, phát triển bùng nổ, có phần dễ dãi, thiếu căn cơ, dựa trên nguồn tín dụng giá rẻ, đầu tư quá mức vào khu vực tài chính và bất động sản… khi đối mặt với cuộc khủng hoảng năm 2008, đội ngũ doanh nghiệp Việt đã bị đẩy vào tình trạng khó khăn.

Nhiều doanh nhân trước đây có thể tay không bắt giặc, thì khi đương đầu với suy thoái kinh tế đã phải từ bỏ giấc mộng kinh doanh. Đến thời điểm này, cả nước chỉ còn khoảng 485.000 doanh nghiệp hoạt động, trong đó 67% doanh nghiệp kinh doanh không có lãi. Tuy nhiên, số doanh nhân trụ lại được sau cơn bão đã trưởng thành hơn rất nhiều và rút ra nhiều bài học.

- Những bài học đó là gì, thưa ông?

- Trước đây do kiếm tiền rất dễ dàng, lập doanh nghiệp được ví như đi trảy hội mà thiếu tính chuyên nghiệp, bài bản và cẩn trọng. Bên cạnh đó, một bộ phận mới thành công nhưng không chú trọng đầu tư phát triển công nghệ, quản trị mà lại nhảy ngay sang bất động sản, tài chính ngân hàng, đã gây hậu quả là Việt Nam mất đi cơ hội có những thương hiệu mạnh, đủ sức cạnh tranh.

Bước đi của cộng đồng doanh nhân vì thế cũng bị thụt lùi, thậm chí còn phải trả giá gấp đôi do không những không vươn lên được trong chính lĩnh vực chính mà còn thua thiệt trong làn sóng đa ngành.

Nhưng rất may là qua thời gian trải nghiệm, các doanh nghiệp đã ngộ ra nhiều điều và có sự điều chỉnh. Nhiều đơn vị đã từ bỏ lĩnh vực kinh doanh không cốt lõi và quay trở lại những gì thực chất. Dù có muộn màng, nhưng đây cũng là bài học đau xót cho thế hệ doanh nhân hiện nay và tương lai về việc phải làm ăn bài bản, chú ý đến nền tảng quản trị.

Đặc biệt, làm kinh doanh thời nay không phải như đi trảy hội mà giống như vác cày ra mảnh ruộng của mình, đổ mồ hôi, sôi nước mắt mới mong gặt hái được mùa vàng.

- Nguyên Phó thủ tướng Vũ Khoan từng nhận xét Việt Nam đang thiếu một ngành công nghiệp mũi nhọn và đây có một phần trách nhiệm của cộng đồng doanh nhân. Ông bình luận như thế nào về ý kiến này?

- Đúng là qua gần 30 năm đổi mới, Việt Nam chưa có một thế hệ doanh nghiệp làm ra những thương hiệu tầm cỡ khu vực và thế giới, có sức cạnh tranh toàn cầu. Phần lớn doanh nghiệp Việt Nam vẫn ở quy mô nhỏ và vừa, thậm chí là siêu nhỏ, giống như hình ảnh đội thuyền thúng nhỏ li ti hàng ngày ra khơi. Đội ngũ này thiếu này về nguồn lực nên không tránh khỏi yếu về quản trị và công nghệ, hiệu quả không cao.

Hiện nay có thể nói Việt Nam đang bắt đầu chu kỳ phát triển mới. Các doanh nghiệp đã tự tái cấu trúc, chuyển đổi phương thức kinh doanh, chú trọng quản trị và công nghệ và đặc biệt biết đề cao trách nhiệm xã hội để tạo hình ảnh đẹp trong mắt người tiêu dùng, qua đó nâng cao sức cạnh tranh.

- Ví doanh nghiệp Việt Nam như đội thuyền thúng ra khơi, gặp nhiều thương tích thời gian qua. Vậy trong thời gian tới, có những động lực gì để đội thuyền này khôi phục và khỏe mạnh hơn?

- Để đội thuyền thúng - hay những doanh nghiệp nhỏ lớn lên, phải đề cập đến vai trò kiến tạo môi trường kinh doanh của Chính phủ và nỗ lực tự thân của doanh nghiệp.

Hiện môi trường kinh doanh đang thay đổi theo chiều hướng tích cực, thể thiện qua tình hình vĩ mô bước đầu ổn định và cải cách thể chế có dấu hiệu đột phá. Bên cạnh đó, việc tham gia các hiệp định thương mại tự do lớn sẽ mở ra không gian mới cho doanh nghiệp Việt Nam đẩy mạnh xuất khẩu, thu hút đầu tư và thỏa sức vẫy vùng.

Tuy nhiên, các doanh nghiệp có tận dụng được cơ hội này để phát triển hay không lại phụ thuộc lớn vào cải cách thể chế trong nước. Nếu cải cách đủ mạnh, đủ lớn sẽ yểm trợ cho doanh nghiệp mạnh lên, tận dụng tốt các cơ hội. Điều này cũng có nghĩa gia nhập Tổ chức thương mại quốc tế (WTO), hay sắp tới là Hiệp định đối tác kinh tế chiến lược xuyên Thái Bình Dương (TPP) và các hiệp định thương mại tự do khác chỉ tạo ra mảnh đất màu mỡ để canh tác, còn doanh nghiệp phải chăm chỉ, căn cơ thì mới mong thành công.

Mới đây, Chính phủ đã ban hành Nghị quyết 19 về cải thiện môi trường kinh doanh, mục đích chính là tạo ra sự hài hòa, hội nhập với thế giới, tạo điều kiện cho doanh nghiệp phát triển.

Đối với tự thân doanh nghiệp, phải xác định khi hàng rào thuế quan được gỡ bỏ sẽ có nhưng hàng rào khác được dựng lên - hàng rào kỹ thuật. Các hàng rào này có thể vô hiệu hóa mọi nỗ lực thâm nhập thị trường. Để vượt qua rào cản này, doanh nghiệp Việt Nam phải tuân thủ nghiêm ngặt tiêu chuẩn chất lượng và trách nhiệm xã hội, không gây tổn hại đến môi trường, chăm lo đảm bảo đời sống của người lao động. Dù thâm nhập thị trường từ cái tăm, lọ tương ớt cho đến bộ phận của tàu vũ trụ, tất cả đều phải tuân thủ những quy chuẩn.

Tôi tin rằng ở bất kỳ nước nào, dù nhỏ đến đâu cũng có thể tạo ra những sản phẩm có chỗ đứng trên thị trường thế giới. Hiện niềm tin của cộng đồng doanh nghiệp đã trở lại và đang bắt đầu một quá trình đầu tư mới, cẩn trọng hơn, bớt ồn ào, bài bản và thiết thực hơn. Với một tâm thế như vậy cộng với môi trường kinh doanh cải thiện, hội nhập được gia tốc, doanh nghiệp có thể vươn lên trưởng thành trong thời gian tới.

- Ông kỳ vọng gì vào thế hệ doanh nhân sắp tới?

- Việt Nam đang kỳ vọng vào thế hệ doanh nhân mới đủ sức làm ra những thương hiệu Việt, với tinh thần yêu nước, tinh thần dân tộc và trách nhiệm xã hội. Đây cần là một thế hệ kinh doanh chuyên nghiệp, bài bản, một thế hệ không ồn ào nhưng thực chất, đủ sức đương đầu với hội nhập và xây dựng nền kinh tế tự chủ.

Có thể nói, những doanh nhân trụ được tới thời điểm này đã khác trước rất nhiều. Với những doanh nhân vừa trải qua cơn bạo bệnh, họ đã có một sự trải nghiệm đáng nhớ và chuyển mình. Còn thế hệ doanh nhân trẻ, những người được học hành bài bản, làm việc trong môi trường bình đẳng hơn đang lớn dần lên.

Tuy nhiên, điều quan trọng sắp tới là cộng đồng doanh nghiệp phải chung tay tạo nên một thế hệ những nhà công nghiệp, tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu chứ không chỉ là những doanh nghiệp, doanh nhân tốt lỏi. Với một người dân bình thường trên thế giới, hình ảnh về một Việt Nam đổi mới và phát triển cần được nhận biết qua những sản phẩm, thương hiệu giống như người Nhật đã lấy được cảm tình của quốc tế với các thương hiệu Honda, Toyota … Sứ mệnh của doanh nhân là phải xây dựng được những thương hiệu chinh phục được người tiêu dùng.

- Đại diện cho cộng đồng doanh nghiệp, ông mong ước điều gì trong giai đoạn tới?

- Cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam luôn mong mỏi có được một môi trường kinh doanh đảm bảo bình đẳng, minh bạch để họ được thực hiện quyền tự do kinh doanh theo đúng những quy định trong Hiến pháp và những lời căn dặn thiêng liêng của Bác Hồ: “Chính phủ nhân dân và tôi sẽ tận tâm giúp giới Công - Thương trong công cuộc kiến thiết này”.

Chúng ta thực sự cần một đội ngũ công chức tận tâm với người dân và doanh nghiệp. Và chúng ta cũng trông đợi doanh nhân có thể nỗ lực tạo ra những sản phẩm “Made in Vietnam” tử tế, đàng hoàng. Mỗi cố gắng, nỗ lực tận tâm của các doanh nhân và công chức sẽ là những viên gạch góp phần xây dựng thành trì kinh tế Việt Nam, đủ sức chống chọi phong ba bão táp.

Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc thăm FPT vào ngày doanh nhân

Sáng 13/10, Đoàn Ủy ban Trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam do Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Ủy ban Nguyễn Thiện Nhân dẫn đầu đã đến thăm Tập đoàn FPT nhân Ngày Doanh nhân Việt Nam.

Ủy viên Bộ Chính trị, Chủ tịch Ủy ban Trung ương Mặt trận tổ quốc Việt Nam Nguyễn Thiện Nhân ghi nhận những đóng góp của FPT trong lĩnh vực công nghệ thông tin và cho đất nước.

Tại buổi gặp, Chủ tịch Hội đồng quản trị FPT Trương Gia Bình đã cảm ơn tên gọi “tập đoàn quân tiên phong” mà ông Nguyễn Thiện Nhân đã tặng nhân dịp kỷ niệm 25 năm thành lập.

Người đứng đầu FPT cho biết tập đoàn đang tiên phong trong 5 lĩnh vực, gồm: Xây dựng lực lượng với 20.000 người; Áp dụng Nghị quyết 36 - Coi công nghệ thông tin là phương thức để phát triển kinh tế với nhiều giải pháp, ứng dụng cho các ngành, lĩnh vực kinh tế; Mở rộng biên giới tới 19 quốc gia, với hàng nghìn nhân viên; Tiên phong trong lĩnh vực SMAC và Tiên phong trong lĩnh vực giáo dục.

Chủ tịch FPT Trương Gia Bình cảm ơn tên gọi "Tập đoàn quân tiên phong" mà Chủ tịch Ủy ban Mặt trận Tổ quốc Nguyễn Thiện Nhân đã dành tặng. Ảnh: Quý Đoàn

Sau khi nghe báo cáo, Chủ tịch Nguyễn Thiện Nhân đã chúc mừng thành tích của FPT: “Chúng tôi trân trọng quyết tâm, tầm nhìn và một chút lãng mạn của những người FPT đầu tiên. Khởi nghiệp từ lĩnh vực thực phẩm sang công nghệ thông tin, những người đó làm việc hết mình, không ngừng đổi mới và đoàn kết”.

Người đứng đầu Mặt trận Tổ quốc cũng đánh giá cao việc đầu tư vào con người tại FPT khi tập đoàn đã có 20.000 người làm trong lĩnh vực công nghệ thông tin - truyền thông. “FPT đạt được 100.000 nhân viên vào năm 2020 là rất tốt. M&A có thể giúp FPT tăng trưởng nhanh được”, ông nói.

Từng là Bộ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo, ông cũng chúc mừng Đại học FPT với 17.000 sinh viên và mong muốn trường sẽ tham dự những cuộc thi sáng tạo trẻ, cấp học bổng hướng dẫn các sinh viên có ý tưởng tốt, với quan điểm “mình không thu hoạch thì đất nước thu hoạch”.

Cùng ngày, Chủ tịch Mặt trận Tổ quốc đã thăm báo điện tử VnExpress. Nhận xét đây là tờ báo có lượng độc giả đông nhất cả nước và thu hút cả những bạn đọc ở nước ngoài, ông cũng dành những lời khích lệ cho đội ngũ lãnh đạo.

“Dưới góc độ Mặt trận Tổ quốc, chúng tôi mong những vấn đề mà bạn đọc phản ánh trên báo được nhiều người quan tâm. Ban biên tập muốn có tiếng nói của những người lãnh đạo hoặc cơ quan quản lý Mặt trận sẵn sàng phối hợp, qua đó tổ chức những buổi trao đổi, tọa đàm về những vấn đề này”, ông Nguyễn Thiện Nhân cho hay.

8 tháng đầu năm 2014, FPT đạt doanh thu hơn 21.000 tỷ đồng, tăng 21% so với cùng kỳ, hoàn thành 108% kế hoạch đã đề ra. Lợi nhuận sau thuế đạt gần 1.350 tỷ đồng, tăng 1% so với cùng kỳ năm ngoái. Trong đó, lợi nhuận trước thuế từ thị trường nước ngoài đạt hơn 340 tỷ đồng, tăng 5% so với cùng kỳ 2013.

Thất bại là bài học của mọi doanh nhân

Chúng ta thường tránh những tình huống có thể khiến bản thân gục ngã, nhưng nếu không thất bại, bạn không thể học hỏi. Và nếu không học hỏi, bạn sẽ không thể tiến bộ.

Thomas Eisenmann tốt nghiệp Trường Kinh doanh Harvard và hiện là giáo sư Quản trị - Khởi nghiệp tại đây. Ông từng làm việc cho McKinsey và hãng tư vấn Booz Allen Hamilton. Trên LinkedIn, Eisenmann đã chia sẻ quan điểm về thất bại và kỹ năng học hỏi từ thất bại.

Gần đây, tôi và đồng nghiệp Shikhar Ghosh bắt đầu một dự án nghiên cứu về những thất bại khi khởi nghiệp. Tôi đã từng viết về vấn đề lòng tự trọng của doanh nhân có liên quan thế nào đến kết quả việc kinh doanh của họ. Nhưng khi bắt đầu dự án này, tôi mới cảm thấy có động lực để chia sẻ quan điểm cá nhân về việc này. Hè năm ngoái, tôi có một bài diễn văn trong lễ tốt nghiệp trường cấp ba cũ của mình – trường Padua Franciscan. Tôi đã nói về sự thất bại và những gì chúng ta có thể học hỏi từ nó. Cụ thể như thế này:

Xin chào khóa 2013. Cám ơn vì đã mời tôi đến dự buổi lễ tốt nghiệp của các bạn. Và chúc mừng, các bạn có rất nhiều điều để tự hào! Nhưng tôi không ở đây để ăn mừng những thành tựu của các bạn. Tôi muốn nói về thất bại - và về cách mà bạn có thể thất bại một cách tốt hơn.

Thomas Eisenmann hiện là giáo sư Trường Kinh doanh Harvard. Ảnh: LinkedIn

Tôi dạy môn khởi nghiệp Đại học Kinh Doanh Harvard. Điều quan trọng nhất chúng tôi nói với sinh viên là 3 trong số 4 dự án khởi nghiệp đều thất bại. Những ước mơ bị dập tắt, rất đau lòng. Nhưng những nhà kinh doanh tài ba luôn kiên nhẫn. Với họ, những bước lùi này đều đáng quý. Tìm ra điều sai sẽ giúp chúng ta tiến đến gần hơn lời giải cho những điều đúng. Và khi một doanh nhân tìm ra câu trả lời đúng, điều kỳ diệu sẽ xảy ra. Họ sẽ tạo ra nhiều thứ từ con số 0. Hãy nghĩ đến Thomas Edison, Henry Ford, Steve Jobs, Oprah Winfrey. Bạn cũng có thể làm như họ, nhưng chỉ khi chấp nhận rủi ro của việc thất bại, và thất bại một cách tốt hơn.

Tôi đã phải mất hàng năm để tìm ra điều này. Tôi hy vọng buổi nói chuyện tối nay sẽ giúp các bạn bắt đầu một hành trình khám phá tương tự.

Tôi bắt đầu học về thất bại từ khi bằng tuổi các bạn. Khi ấy, tôi cũng có não bò sát (reptile brain) như các bạn vậy. Cảm thấy bị xúc phạm à? Đừng nhé. Các nhà khoa học đã chứng minh rằng So sánh với người lớn, thanh thiếu niên dựa vào amygdala (phần chất xám hình thành cảm xúc trong não) nhiều hơn khi phản ứng với các tác nhân kích thích, cũng như loài bò sát vậy.

Người lớn, ngược lại, thường dùng phần vỏ ngoài của não, cho phép họ suy xét lý tính hơn. Vậy nên, các bạn học sinh à, cho đến khi 20 tuổi, nếu làm việc gì đấy rất ngớ ngẩn, bạn hoàn toàn có thể đổ tội cho amygdala, cho cái não bò sát của các bạn.

Quay trở về câu chuyện của tôi, năm cuối trung học, tôi đã trải qua một sự thất bại khủng khiếp. Tôi là tay bắt bóng cho đội bóng chày của trường. Đừng bị ấn tượng quá. Tôi có thể là người ít được ra sân nhất trong lịch sử trường này. Trong suốt hai phần ba mùa giải, huấn luyện viên đều cho tôi ngồi dự bị.

Ông ấy chẳng bao giờ cho tôi biết lý do. Các bạn có thể đoán là ông ấy đang nghĩ đến mùa giải sau và ông muốn các đồng đội của tôi tập luyện nhiều hơn nữa. Nhưng khi đó, vì sự giận dữ mù quáng, tôi không thể nhìn thấy điều ấy. Đấu tranh hay chạy trốn đây? Tôi chọn chạy trốn. Tôi xị mặt trong suốt trận đấu và khi quay về phòng nghỉ, tôi tuyên bố bỏ đội bóng. Huấn luyện viên chỉ nhún vai và các đồng đội cũng chẳng can thiệp. Có lẽ họ ngạc nhiên vì hành động quá trẻ con và cái tính coi mình là rốn của vũ trụ của tôi. Không ai trong đội nói chuyện với tôi suốt những tháng sau đấy và tôi không thể trách gì họ.

Đó là tính cách sai lầm, nhưng tôi phải mất một thời gian mới nhìn thấy và thậm chí lâu hơn để hiểu và học từ những sai lầm ấy. Tay đua xe đạp huyền thoại - Lance Armstrong từng nói: "Nỗi đau chỉ là tạm thời. Từ bỏ mới là mãi mãi".

Sau khi nghiên cứu khởi nghiệp, tôi mới rút ra bài học rằng chạy trốn khỏi thất bại là phản ứng bình thường. Lòng tự trọng của chúng ta rất dễ sứt mẻ. Vậy nên, chúng ta thường tránh những tình huống có thể gục ngã.

Tuy nhiên, những doanh nhân giỏi lại khác. Họ luôn tìm kiếm thách thức mới và coi thất bại là phần cần thiết của quá trình học tập. Nếu không thất bại, bạn không thể học hỏi; và nếu không học hỏi, bạn sẽ không thể tiến bộ.

Các nhà kinh doanh thất bại hết lần này đến lần khác. Steve Jobs bị đuổi khỏi Apple năm 1985. Ông đã nói: "Tôi từng nghĩ đến việc chạy trốn, nhưng tôi vẫn yêu những gì mình đã làm. Vì vậy, tôi quyết định bắt đầu lại". Trong 11 năm sau đó, Jobs thành công với Pixar. Ông cũng mở một công ty máy tính khác mà sau này Apple phải mua lại. Đây chính là bước đệm cho sự trở lại Apple đầy huy hoàng năm 1996 của Jobs.

Năm 2001, tôi có cơ hội đưa những bài học đấy vào thực tế khi chuẩn bị được thăng chức ở Trường Kinh doanh Harvard. Như tất cả trường đại học, nếu bạn không xuất bản được những nghiên cứu có ích, thì bạn sẽ rất khó trụ lại. Cơ hội ở trường tôi rất thấp: 3 trong số 4 giáo sư mới sẽ bị đuổi việc. Đây chẳng khác nào tỷ lệ thất bại điển hình của khởi nghiệp.

Tôi đã nghĩ là mình an toàn khi nghiên cứu về các công ty Intenet, khi nhà xuất bản còn trả trước cho tôi một số tiền lớn cho quyển sách về hiện tượng mới này. Nhưng khi các giáo sư kỳ cựu xem sách của tôi, họ lại thấy hoàn toàn khác. Họ nói rằng cnghiên cứu có vẻ được làm rất vội vã và lỏng lẻo. Điều này thật trớ trêu, do cuốn sách của tôi có tên “Cái bẫy tốc độ” - nghiên cứu những lỗi lầm mà các công ty mạng gặp phải vì phát triển quá nhanh.

Sếp của tôi nói rằng tôi không bị đuổi việc, ít nhất là không phải ngay lập tức. Tuy nhiên, tôi sẽ được đưa vào thời kỳ tập sự và có 2 năm nữa để nghiên cứu. Nhưng ông ấy cũng nói: "Cậu nên nghĩ xem mình có thực sự phù hợp với công việc này không. Cậu có rất nhiều cơ hội ngoài kia đấy".

Tôi đã rất sốc. Khả năng bị đuổi việc sau 7 năm cố gắng thật sự kinh khủng. Nhưng tôi cũng nhớ lại sự hối tiếc của mình khi rời bỏ đội bóng chày. Và cũng như Steve Jobs, tôi biết mình vẫn yêu công việc này. Tôi quyết định lần này không chạy trốn. Cuốn sách của tôi đã hoàn thành nhưng chưa được in. Tôi báo với nhà xuất bản về việc hủy hợp đồng, rồi trả lại tiền cho họ. Sau 2 năm tập trung nghiên cứu lại, tôi đã được thăng chức. Nỗi đau ấy là tạm thời, nhưng rất đáng giá.

Nếu bạn muốn thất bại tốt hơn, chấp nhận rủi ro chỉ là một nửa cuộc chiến. Nửa khác chính là học từ những sai lầm. Như Henry Ford đã nói: "Chúng ta chỉ thực sự sai lầm khi không học được gì từ những sai lầm ấy".

Nhưng việc đó cũng chẳng đơn giản chút nào. Trí não chúng ta được cài đặt để nhìn thấy những gì chúng ta muốn nhìn. Vì vậy, ta thường bỏ qua những dấu hiệu của sai lầm. Và khi chúng ta để ý những dấu hiệu đấy, thì lại thường đoán sai nguyên nhân. Chúng ta còn có thói quen đổ lỗi cho những người, những vật ngoài tầm khống chế thay vì quy cho bản thân.

Những nhà kinh doanh tài ba đã làm rất tốt việc học hỏi này. Họ dựa vào phương pháp khoa học, dự đoán về ý tưởng kinh doanh mới và thử nghiệm để kiểm tra. Họ hy vọng rất nhiều bài kiểm tra ấy sẽ thất bại. Thomas Edison biết điều này khi ông sáng chế ra bóng đèn điện. Ông đã nói: "Tôi không hề thất bại. Tôi chỉ tìm ra 10.000 cách không thành công mà thôi".

Các bạn không cần phải kinh doanh để học hỏi. Bạn sắp bước vào phòng thí nghiệm tốt nhất thế giới - trường đại học. Đây là nơi an toàn để thất bại. Ở đại học, bạn là một tờ giấy trắng. Không ai biết bạn là ai, hay bạn có thể hay không thể làm gì. Bạn có thể tự sáng tạo lại bản thân mình.

Hãy thử những khóa học, những câu lạc bộ, những người bạn và công việc khác nhau. Nhưng hãy có nguyên tắc về những thứ mà bạn sẽ học hỏi. Bắt đầu từng cuộc thử nghiệm bằng những dự đoán và kết thúc chúng bằng một buổi khảo sát. Nếu cố gắng, bạn có thể tìm ra chân lý của cuộc đời mình và biết cách tạo nên sự khác biệt cho thế giới. Như Steve Jobs từng nói, là cách để "tạo ra vết lõm trên hành tinh này".

Vậy nên, khóa 2013, tôi hy vọng các bạn sẽ tìm được hạnh phúc và thành công. Nhưng tôi còn mong hơn nữa các bạn sẽ coi thất bại như con đường dẫn đến sự tiến bộ. Và tôi hy vọng các bạn sẽ sống như lời của nhà biên kịch Samuel Beckett: "Từng thử thách. Rồi thất bại. Không sao cả. Hãy thử lần nữa. Thất bại lần nữa. Nhưng hãy thất bại tốt hơn".

Những thương gia yêu nước nổi tiếng ở trong lịch sử

Giai đoạn lịch sử đầu thế kỷ 20 đã sinh ra nhiều thương gia Việt giàu có, trong đó không ít người hiến tặng cả cuộc đời và sản nghiệp cho sự nghiệp cách mạng của dân tộc.

Gia đình ông Trịnh Văn Bô hiến 5.000 lượng vàng cho Cách mạng

Vợ chồng ông bà Trịnh Văn Bô đã đóng góp hơn 5.000 lượng vàng cho cách mạng.

Ông Trịnh Văn Bô (1914-1988) là con út trong gia đình 3 anh chị em, cha là cụ Trịnh Phúc Lợi, một doanh nhân Việt Nam đầu thế kỷ 20. Năm 1932, ông lập gia đình với bà Hoàng Thị Minh Hồ, con gái của cụ Hoàng Đạo Phương, một nhà nho và cũng là thương gia giàu có. Bà Minh Hồ đóng vai trò quan trọng trong sự nghiệp kinh doanh của chồng.

Ông Bô cùng vợ đặt cửa hiệu buôn vải sợi Phúc Lợi tại ngôi nhà số 48 Hàng Ngang. Tầng hai của hiệu buôn sầm uất này từng là nơi ở của nhiều cán bộ lãnh đạo cách mạng cấp cao của Việt Nam khi chuyển hoạt động từ chiến khu về Hà Nội, trong đó có cả Chủ tịch Hồ Chí Minh. Chính nơi đây, Bác Hồ đã khởi thảo và hoàn thành bản Tuyên Ngôn độc lập.

Thời điểm 1940, ông Bô được xem là một trong những người giàu có bậc nhất đất Hà Thành, giao thương với cả các bạn hàng ở Đông Dương, sở hữu một nhà máy dệt và kinh doanh bất động sản. 

Là thương nhân giàu có, gia đình ông kinh doanh với triết lý "Buôn bán 10 đồng thì giữ lại 7, còn lại giúp đỡ người nghèo và làm việc phúc đức".

Mùa thu năm 1945, sau khi giành chính quyền từ tay phát xít Nhật, Chính phủ lâm thời mới thành lập gặp nhiều khó khăn về tài chính. Kho bạc Trung ương đối mặt với khoản nợ ngắn hạn phải thanh toán lên đến 564 triệu đồng, trong khi ngân khố chỉ còn hơn 1,2 triệu đồng Đông Dương, mà gần một nửa là tiền rách chờ thu đổi.

Trước tình thế quá khó khăn, Chủ tịch Hồ Chí Minh sáng kiến thành lập Quỹ Độc Lập và “Tuần lễ vàng” nhằm thu nhận tài chính và hiện vật nhân dân quyên góp cho Chính phủ. "Tuần lễ vàng" được phát động, gia đình ông đã ủng hộ tới 5.147 lượng vàng, tương đương 2 triệu đồng Đông Dương cho Chính phủ. Không những thế, vợ chồng ông Trịnh Văn Bô còn là thành viên cốt cán trong Ban vận động "Tuần lễ vàng", khích lệ giới công thương và các tầng lớp nhân dân quyên góp được 20 triệu đồng Đông Dương và 370 kg vàng.

Nhân kỷ niệm 100 năm ngày sinh cụ Trịnh Văn Bô, mừng đại thọ 100 tuổi của cụ bà Hoàng Thị Minh Hồ (1914 - 2014), Bộ Tài chính đang biên soạn cuốn sách “Doanh nhân Trịnh Văn Bô và những cống hiến cho nền tài chính cách mạng Việt Nam” nhằm vinh danh những công lao, đóng góp của gia đình ông, đồng thời đề xuất UBND thành phố Hà Nội lấy tên cụ Trịnh Văn Bô đặt cho một con đường tại thủ đô.

Bạch Thái Bưởi - ông trùm tàu thuỷ đối đầu Thống soái Bắc Kỳ

Làm ăn với người Pháp, nhưng Bạch Thái Bưởi luôn bênh vực cho người dân bị trị.

Bạch Thái Bưởi sinh năm 1874, trong một gia đình nông dân nghèo, họ Đỗ tại làng An Phúc, tỉnh Hà Đông. Cha mất sớm, ông phải giúp mẹ sinh nhai bằng nghề bán hàng rong. Khi đó, một nhà phú hào họ Bạch thấy ông thông minh, lanh lợi, nên nhận làm con nuôi và đổi lại họ Bạch. Nhờ đó, ông có cơ hội được đi học chữ quốc ngữ, chữ Pháp.

Ban đầu, công việc của ông là làm chân ký lục (nhân viên thư ký) cho một hãng buôn người Pháp ở phố Tràng Tiền (Hà Nội), sau đó sang làm với một hãng thầu công chánh. Nhờ đó, Bạch Thái Bưởi đã học được cách tổ chức, quản lý sản xuất và tiếp xúc với thiết bị, máy móc.

Cuối thế kỷ 19 đầu thế kỷ 20, khi người Pháp bắt đầu công cuộc khai thác thuộc địa, mở mang đường sá, xây dựng cầu cống. Bạch Thái Bưởi tìm cơ hội trở thành đối tác cung cấp nguyên liệu cho dự án xây dựng tuyến đường sắt lớn nhất Đông Dương lúc bấy giờ, bắt đầu bằng việc xây cây cầu dài 3.500 m nối Hà Nội với Gia Lâm.

Sau đó, ông bỏ vốn mua lại một hãng cầm đồ ở Nam Định, rồi mở hiệu cơm Tây ở Thanh Hóa, hãng rượu ở Thái Bình và làm cả cai thầu thuế chợ từ miền Bắc đến miền Trung. Nghiệp kinh doanh lẫy lừng nhất cho Bạch Thái Bưởi bắt đầu vào năm 1909, khi ông thuê lại ba chiếc tàu của một doanh nghiệp Pháp và mở tuyến giao thông đường biển Nam Định - Hà Nội - Bên Thủy.

Tháng 4/1916, Bạch Thái Bưởi tuyên bố thành lập Giang hải luân thuyền Bạch Thái công ty, điều hành 17 tuyến đường thủy từ Hà Nội đến Tuyên Quang, vươn ra đến tận các nước như Hong Kong, Nhật Bản, Philippines, Trung Quốc, Singapore...

Năm 1917, Hãng Deschwanden của Pháp bị phá sản, Bạch Thái Bưởi mua lại 6 chiếc tàu khác của hãng này. Ngày 7/9/1919, công ty của Bạch Thái Bưởi gây tiếng vang lớn khi cho hạ thủy tại Cửa Cấm (Hải Phòng) chiếc tàu Bình Chuẩn hoàn toàn do người Việt thiết kế, thi công. Cũng chính nhờ con tàu lớn đầu tiên của Việt Nam này mà Bạch Thái Bưởi được xưng tụng là “Vua tàu thủy Việt Nam".

Làm ăn với người Pháp, học tập kỹ thuật tân tiến của phương Tây, nhưng khi đặt tên các con tàu, ông đều lấy từ nguồn lịch sử của dân tộc như: Lạc Long, Trưng Trắc, Đinh Tiên Hoàng, Lê Lợi, Hàm Nghi… Có lần lên tiếng bênh vực cho quyền lợi của người dân bị trị, trong Hội nghị Kinh tế lý tài, ông bị René Robin-Thống soái Bắc kỳ lúc đó - đe dọa: “Nơi nào có Robin thì không có Bạch Thái Bưởi”, ông đáp lại: “Nước này còn Bạch Thái Bưởi thì không còn Robin”.

Bạch Thái Bưởi được người đương thời và các thế hệ đi sau đánh giá là một nhà tư sản dân tộc, một doanh nhân giàu ý chí tự cường, một thương gia lớn, có tinh thần tự tôn dân tộc, một tâm hồn Việt… Cũng vì thế mà ông trở thành khuôn mặt nổi tiếng của 30 năm đầu thế kỷ XX. 

Nguyễn Sơn Hà - người khước từ mọi quyền lợi để theo cách mạng

Nguyễn Sơn Hà, "ông tổ" của ngành sơn Việt Nam.

Ông Nguyễn Sơn Hà (1894 - 1980) được biết đến như là người khai sinh nghề sản xuất sơn dầu ở Việt Nam và là một trong những doanh nhân hàng đầu của Việt Nam thời Pháp thuộc.

Ông sinh ra tại huyện Quốc Oai, tỉnh Sơn Tây trong một gia đình 7 anh chị em. Cha mất khi ông mới 14 tuổi, ông phải bỏ học xin làm phụ bàn giấy cho một hãng buôn của Pháp, rồi sang làm cho hãng sơn dầu Sauvage Cottu ở Hải Phòng. Tại đây, ông không ngừng nung nấu ý chí tạo dựng một hãng sơn dầu của người Việt Nam.

Để giấc mơ thành hiện thực, ông ý thức trước hết phải học, phải hiểu kỹ thuật làm sơn của người phương Tây. Nhưng lúc đó tất cả các tài liệu kỹ thuật này đều viết bằng tiếng Pháp. Để đọc được tủ sách của chủ, ban ngày ông làm việc chăm chỉ, buổi tối tìm thầy học thêm tiếng Pháp, đọc hết tủ sách của ông chủ.

Khi đã nắm bắt kiến thức, để lập nghiệp, ông bán đi chiếc xe đạp lấy tiền làm vốn ban đầu, mở một cửa hàng nhỏ, bên ngoài chuyên nhận việc quét sơn, kẻ biển, quét vôi ve nhà cửa, bên trong âm thầm chế tạo thử sơn dầu. 

Sản phẩm đầu tiên mà gia đình ông Nguyễn Sơn Hà tung ra thị trường là thương hiệu “Resistanco”, tiếng Pháp có nghĩa là “bền chặt”, nhưng lại không được người Pháp đánh giá cao. Không bỏ cuộc, ông tiếp tục miệt mài nghiên cứu và cuối cùng, mẫu sơn hoàn hảo ra đời.

Chất lượng sơn của ông đã chinh phục cả người tiêu dùng Pháp và Việt. Hơn nữa, giá thành sơn Resistanco rẻ hơn rất nhiều so với các loại sơn khác. Hãng Descous et Cabaud thấy sơn Résistanco đã có chỗ đứng trên thị trường nên nhận làm đại lý. Từ đó, sơn Résistanco bắt đầu được tiêu thụ khắp nơi trong nước.

Năm 1920, khi vừa tròn 26 tuổi, ông mở được xưởng sơn Gecko tại Hải Phòng, rộng 7.000m2. Không lâu sau đó, sơn Resistanco bắt đầu xuất khẩu sang các nước Đông Dương và tiêu thụ nhanh chóng. Thấy một công ty Việt phát triển quá mạnh, người Pháp khi đó tìm nhiều cách chèn ép việc kinh doanh của gia đình, nhưng Nguyễn Sơn Hà vẫn trụ vững. 

Năm 1939, trong một lần vào miền Nam, ông cùng vợ tới thăm Phan Bội Châu đang bị Pháp quản thúc tại Huế. Lần gặp gỡ nhà yêu nước ở Huế đã tác động sâu sắc đến doanh nhân Nguyễn Sơn Hà. Ông quyết định ra tranh cử hội đồng thành phố, tham gia tích cực các hoạt động của Hội Trí tri, Hội ánh sáng, thành lập Ban Cứu tế, Chi hội Truyền Bá quốc ngữ. Ông từng đấu tranh với Pháp, Nhật đòi mở kho tấm cám để cứu đói, đứng ra lập trường Dục Anh tại số nhà 46, phố Lạch Tray để nuôi dạy các em bé mồ côi. Trong "Tuần lễ vàng”, ông và gia đình đã hiến toàn bộ nữ trang với khoảng 10,5 kg cho cách mạng. 

Sau khi người con trai cả tên Nguyễn Sơn Lâm - Đội trưởng Tự vệ Hải Phòng hy sinh trong những ngày đầu toàn quốc kháng chiến tại mặt trận Đông Khê (Hải Phòng), Nguyễn Sơn Hà đã quyết định đi theo con đường giải phóng dân tộc: bỏ lại toàn bộ tài sản như nhà xưởng, đồn điền, tiền của... đưa toàn bộ gia đình đi theo kháng chiến, mặc dù nhận được nhiều đề nghị từ phía thực dân Pháp sẽ trả lại hoặc đền bù tài sản bị thiệt hại nếu như ông từ bỏ kháng chiến.

Sau Cách mạnh tháng Tám, Nguyễn Sơn Hà trúng cử đại biểu Quốc hội khóa đầu tiên của nước Việt Nam Dân chủ Cộng hòa tại Hải Phòng. Từ đây, ông có nhiều đóng góp cho cách mạng thông qua những sáng kiến của mình, như làm vải nhựa cách điện, sản xuất giấy than, mực in, vải che mưa, chế tạo lương khô, thuốc ho. 

Sau kháng chiến chống Pháp, ông trở về Hà Nội và tiếp tục trúng cử vào Quốc hội Việt Nam khóa  II, III, IV, V. 

Đỗ Đình Thiện - bỏ thủ đô đưa cả gia đình lên Việt Bắc

Ông Đỗ Đình Thiện cùng gia đình tại chiến khu Việt Bắc

Ông Đỗ Đình Thiện sinh năm 1904 tại làng Noi (nay thuộc Cổ Nhuế, Từ Liêm, Hà Nội) trong một gia đình 4 anh chị em, có bố là thư ký cho một chủ đồn điền Pháp nhưng mất sớm. Ông Thiện được mẹ nuôi dưỡng cho học chữ Nho và chữ Quốc ngữ rồi sang Pháp du học.

Tại Pháp ông học trường Đại học Canh Nông (Toulouse), vừa học vừa tham gia hoạt động cách mạng, đấu tranh vì sự nghiệp giải phóng dân tộc, rồi vào Đảng Cộng sản Pháp năm 1928. 

Ông bị cảnh sát Pháp bắt giữ khi trao truyền đơn cách mạng cho những binh sĩ người Việt Nam đang trên đường hồi hương, bị kết án 4 tháng tù và bị trục xuất về nước. Trước khi sang Pháp học, gia đình đã làm lễ đính hôn cho ông với bà Trịnh Thị Điền (sinh năm 1912). Trong khi ông Thiện đang du học ở Pháp thì bà Điền ở trong nước cũng tham gia hoạt động cách mạng, bị bắt và bị kết án tù. Từ khi ông Thiện bị trục xuất về nước và bà Điền ra khỏi tù, ông bà làm đám cưới. 

Bị kiểm soát gắt gao, nhà cửa thường xuyên bị khám xét, không thể trực tiếp hoạt động cách mạng được, ông bà Thiện chuyển sang làm kinh tế, mở hiệu buôn bán tơ lụa rồi tậu đất, dựng nhà máy, lập đồn điền… để khi có điều kiện sẽ ủng hộ cách mạng, giúp đỡ các đồng chí mình hoạt động.  Đến đầu những năm 40 của thế kỷ trước, ông bà Thiện đã được giới tư sản Hà Nội biết tiếng. Ông tẩy chay Pháp bằng cả việc không đi xe ô tô của Pháp, mà tậu xe Ford của Mỹ. 

Năm 1943, ông Thiện mua đồn điền Chi Nê (Lạc Thủy, Hòa Bình) rộng 7.331 ha, được xây dựng cuối thế kỷ XIX của một chủ đồn điền người Pháp giá 2.000 lượng vàng.

Năm 1946, trước khó khăn của Đảng không có nhà in riêng để in tiền, ông Đỗ Đình Thiện đã đứng tên và bỏ tiền ra mua lại nhà in của Pháp và hiến cho Chính phủ để lập nhà in tiền. Tháng 3/1946, nhà máy in tiền Tô-panh được chuyển về đồn điền Chi Nê của gia đình ông Thiện.

Chỉ hai ngày sau khi tuyên bố độc lập, ngày 4/9/1945 Chính phủ đã ban hành Sắc lệnh đặt ra Quỹ Độc lập để thu nhận các món tiền và đồ vật mà nhân dân tự nguyện đóng góp. Thời kỳ này, ông Đỗ ĐìnhThiện được cử phụ trách Quỹ Độc lập Trung ương ở Hà Nội, đóng góp nhiều tiền, vàng cho chính quyền cách mạng. Không những vậy, ông còn mua đấu giá bức tranh chân dung Chủ tịch Hồ Chí Minh do hoạ sĩ Nguyễn Sáng vẽ với giá một triệu đồng Đông Dương (khoảng gần 2.000 lạng vàng), sau đó tặng ngay cho Uỷ ban kháng chiến hành chính Thành phố Hà Nội.

Việc làm trên của ông Đỗ Đình Thiện được đánh giá là để nhằm biểu thị lòng tin tưởng của nhân dân đối với lãnh tụ Hồ Chí Minh, chống lại những âm mưu xuyên tạc, phá hoại của các thế lực thù địch, đồng thời để tăng ngân sách cho chính quyền cách mạng. 

Lúc mới giành được chính quyền, Nhà nước chưa có bộ phận lễ tân chuyên trách do vậy việc tiếp các vị khách đặc biệt được giao cho một số gia đình có điều kiện ở Hà Nội. Ngôi nhà ở 54 Hàng Gai của gia đình ông bà Thiện trở thành "nhà khách" của Chính phủ. 

Đồn điền Chi Nê không những trở thành nơi dưỡng quân cho các đơn vị trước khi lên đường vào Nam chiến đấu, điểm dừng chân của nhiều lãnh đạo Đảng. Từ cuối năm 1945 đầu năm 1946, nơi đây còn là cơ sở cung cấp lương thực, thực phẩm, trú quân cho các đơn vị lực lượng vũ trang Chiến khu 2. 

Trong chuyến đi Pháp năm 1946, ông còn trở thành thư ký riêng của Hồ Chủ tịch. Năm 1947, ông bà Đỗ Đình Thiện đưa cả gia đình gồm mẹ già và 4 con (nhỏ nhất 4 tuổi, lớn nhất 12 tuổi) lên Việt Bắc theo đuổi cuộc kháng chiến 9 năm.

Ông bà đã giao lại đồn điền Chi Nê cho Ban Kinh tài của Đảng quản lý, đồng thời đóng góp gần nửa cổ phần để xây dựng Việt Nam công thương Ngân hàng (tiền thân của Ngân hàng quốc gia Việt Nam). Khi kháng chiến thắng lợi, gia đình trở về Thủ đô, sống tại nhà riêng ở 76 Nguyễn Du, Hà Nội.

Ngô Tử Hạ - ông chủ nhà in ghét thực dân Pháp

Ông Ngô Tử Hạ ngoài cùng bên trái.

Trước cách mạng, nhà in nổi tiếng Ngô Tử Hạ là mạnh thường quân của các trí thức yêu nước muốn in ấn sách báo. Ông sinh (1882-1973), quê ở Qui Hậu, Kim Sơn, Ninh Bình, rời quê hương nghèo đói lên Hà Nội lập nghiệp, làm thợ cho nhà in IDEO của Pháp từ năm 17 tuổi.

Công việc nặng nhọc, vất vả mà đồng lương chẳng được là bao song Ngô Tử Hạ vẫn kiên nhẫn ở lại làm. Sau vài năm dè sẻn chi tiêu, Ngô Tử Hạ đã dành dụm đủ tiền mua được một chiếc máy in thẻ hương. Ông bèn thôi làm thuê, mà tự mình in thuê vỏ bao thẻ hương. Cứ cần mẫn, dè sẻn, rồi Ngô Tử Hạ cũng có tiền mua thêm một vài chiếc máy gỗ in vỏ bao hương nữa, mượn thêm thợ làm.

Từ bỏ lối làm nghề cò con với những chiếc máy in làm bằng gỗ đơn giản chỉ in được vỏ bao thẻ hương, Ngô Tử Hạ quyết hiện đại hoá dần việc kinh doanh nghề in của mình. Ông mua những chiếc máy in được xem là hiện đại thời bấy giờ, chưa đủ tiền mua nhiều máy, thì ban đầu mua ít, tích luỹ vốn được kha khá nhờ quản lý tốt và tiết kiệm trong chi phí kinh doanh cũng như trong tiêu dùng hàng ngày của gia đình, ông lại bỏ tiền ra mua thêm máy in mới.

Cơ sở đặt máy, lập nhà in, trước ông đi thuê, sau ông mua hẳn một khu đất rộng bên đường phố Lý Quốc Sư, gần đền thờ Lý Triều Quốc sư, lại cũng gần Nhà thờ lớn Hà Nội để xây dựng nhà in. Vị trí nhà in đắc địa, máy in nhiều và hiện đại, thợ in đông, giải quyết chóng vánh, chất lượng các hợp đồng in, uy tín của nhà in Ngô Tử Hạ ngày một được khẳng định. Khách hàng của ông bao gồm cả trong nước, lẫn từ nước ngoài, nhất là nước Pháp. 

Tuy nhiên, Ngô Tử Hạ rất căm ghét thực dân Pháp và thường giao hảo với những chí sĩ có lòng yêu nước như Huỳnh Thúc Kháng, Nguyễn Văn Tố, Bùi Bằng Đoàn...

Cách mạng tháng Tám thành công, Ngô Tử Hạ là chí sĩ yêu nước được bầu làm đại biểu Quốc hội, rồi ủy viên Ban thường trực của Quốc hội khóa I và là đại biểu cao tuổi nhất. 

Khi đó Ngô Tử Hạ là người đứng đầu Hội cứu tế, cứu đói của Chính phủ đã hoạt động tích cực, tận tụy vào cuộc đấu tranh chống giặc đói của Nhà nước cách mạng, góp phần vào việc giữ nước trong những ngày đầu gian nan.

Theo bản kê khai nhà đất xin hiến cho Nhà nước của gia đình cụ Ngô Tử Hạ được lập vào ngày 29/7/1960, ông đã hiến tặng Nhà số 24-48 Lý Quốc Sư và 2/12 Ngõ Huyện (diện tích 2.251 m2), nhà số 60 Nguyễn Du (diện tích 1.095 m2), nhà số 8 Lý Quốc Sư (diện tích 84 m2), nhà số 4 ngõ 339 Thịnh Yên (diện tích 2.210 m2), nhà số 31 Hàng Bông (diện tích 182 m2). Gia đình cụ Ngô chỉ giữ lại 200 m2 ở số nhà 24-48 Lý Quốc Sư và 2/12 Ngõ Huyện để ở và sau này làm nơi thờ tự. 

Cải cách ở Trung Quốc: Tìm bồ công anh ở trong bãi mìn

Từ sau khi công bố cải tổ năm ngoái, Bắc Kinh chỉ áp dụng vài biện pháp lớn, và nhìn chung nền kinh tế chưa có nhiều thay đổi sau gần 12 tháng nỗ lực.

Trên Australian Financial Review, Ma Zhengang - cố vấn của Bộ Ngoại giao Trung Quốc cho biết nước này sẽ công bố các biện pháp cải tổ mới trong tháng này. Tuy nhiên, đà cải cách tại Trung Quốc rõ ràng đang giảm đi và những lời cam kết từ năm ngoái đang dần lu mờ vì những lợi ích riêng.

Ma cho biết Trung Quốc sẽ công bố "các quy định và cải cách tài chính giữa Chính phủ và thị trường, giữa trung ương và địa phương". "Chính phủ và người dân Trung Quốc đang rất quyết tâm đột phá trong cải tổ. Sẽ có rất nhiều biện pháp được tung ra trong mọi lĩnh vực", ông nói.

Tuy nhiên, Forbes bình luận cải tổ ở nước này đã chững lại từ năm ngoái, sau tuyên bố nổi tiếng "để thị trường đóng vai trò quyết định". Kể từ đó, một số biện pháp đã được áp dụng, nhưng đa phần là rất nhỏ, ví dụ như bỏ trợ cấp đi lại với công chức nhà nước.

Trung Quốc chỉ áp dụng được vài biện pháp cải cách lớn trong gần một năm qua. Ảnh: AP

"Từ năm ngoái, Bắc Kinh chỉ có một thay đổi lớn duy nhất. Đó là chấm dứt lệnh cấm chính quyền địa phương bán trái phiếu đã tồn tại 2 thập kỷ", Australian Financial Review nhận xét. Một thay đổi khác đáng chú ý là nới rộng biên độ giao dịch cho đồng NDT. Tuy nhiên, kể cả hai cải cách này có quan trọng đến mấy, nhìn chung, Trung Quốc cũng chẳng có nhiều thay đổi sau gần 12 tháng nỗ lực.

Hơn nữa, Trung Quốc gần đây còn có các biện pháp đi ngược cải tổ, như tăng điều tra thao túng giá tại các doanh nghiệp nước ngoài hay tăng trợ giá cho công ty quốc doanh. Vì vậy, thị trường nước này càng trở nên khó khăn với công ty ngoại và doanh nghiệp tư nhân trong nước. Cũng chẳng có gì ngạc nhiên khi doanh nghiệp nhà nước sử dụng quyền lực của mình để củng cố vị trí. "Họ hưởng lợi từ các cuộc vận động chống thay đổi", Nicholas Lardy tại Viện nghiên cứu Kinh tế quốc tế Peterson cho biết trên Wall Street Journal.

Các nỗ lực cải tổ cũng được đánh giá là nửa vời. Khi đầu tháng 3, Trung Quốc lần đầu tiên trong lịch sử để một công ty vỡ nợ. Đó là hãng sản xuất tấm năng lượng mặt trời - Shanghai Chaori Solar Energy Science & Technology. Tuy nhiên, sau đó, họ lại được tới 9 công ty cứu trợ, trong đó có hãng quản lý tài sản China Great Wall Asset Management tháng trước. Việc này cho thấy Trung Quốc chẳng để thị trường đóng vai trò nào cả, chứ chưa nói đến vai trò chủ chốt.

Bất chấp lời nói của các lãnh đạo tại Bắc Kinh và suy nghĩ của những người lạc quan, khái niệm cải tổ rõ ràng không hề đồng nhất với "Giấc mơ Trung Quốc". Theo lý giải của Chủ tịch Trung Quốc - Tập Cận Bình, giấc mơ của người dân nước này là được lãnh đạo bởi một chính quyền hùng mạnh. Cải tổ sẽ khiến Trung Quốc hùng mạnh, nhưng lại làm suy yếu quyền lực của chính quyền.

Tuy nhiên, thách thức lớn nhất lại là cải tổ sẽ làm chậm nền kinh tế. Vài ngày tới, Cơ quan Thống kê và Hải quan nước này sẽ công bố các báo cáo tháng 9. Giới phân tích dự đoán đây sẽ lại là những con số bi quan. Thêm vào đó, gần đây, Thủ tướng Trung Quốc - Lý Khắc Cường thi thoảng cũng đề cập đến những số liệu ảm đạm, và luôn cố gắng giảm kỳ vọng của mọi người. Ví dụ như hồi tháng 7, ông tuyên bố tăng trưởng thấp hơn mục tiêu 7,5% "một chút" cũng vẫn "chấp nhận được".

Việc chấp nhận tăng trưởng dưới mục tiêu được coi là một bước đi đúng đắn, do nó có nghĩa Chính phủ đã sẵn sàng giảm kích thích. Tuy nhiên, ông Lý có vẻ không quá thật lòng với câu nói này.

Tháng trước, Wall Street Journal đưa tin Thủ tướng Trung Quốc yêu cầu Ngân hàng trung ương cho vay 1.000 tỷ NDT (162 tỷ USD) cho Ngân hàng Phát triển Trung Quốc với lãi suất thấp hơn thị trường. Khoản vay này được gia hạn từ tháng 4 và không khai.

Trên lý thuyết, ông có thể tăng tốc cải tổ để tạo ra vòng tăng trưởng mới cho Trung Quốc. Tuy nhiên, Bắc Kinh dường như không thể thực hiện các thay đổi lớn vào lúc này. Vì vậy, ông chẳng còn cách nào khác là bơm tiền để kích thích. Tuy nhiên, kể cả động thái này cũng đang dần kém hiệu quả, do Trung Quốc đã bơm tiền ồ ạt trong những năm qua. "Trong hệ thống đã có sẵn lượng tiền khổng lồ chẳng được dùng đến rồi", Derek Scissors tại Viện Doanh nghiệp Mỹ (AEI) cho biết.

Forbes đặt ra câu hỏi liệu Chính phủ Trung Quốc có đang chán cải cách? Những cuộc nói chuyện về cải cách kinh tế tại nước này "cũng như đi tìm bồ công anh trong bãi mìn vậy", Anne Stevenson-Yang tại hãng nghiên cứu J Capital cho biết. Do lãnh đạo Trung Quốc đã trì hoãn cải tổ quá lâu, khiến nền kinh tế trở nên kiệt quệ và hậu quá có thể trầm trọng hơn dự đoán.

Forbes cũng nhận định ông Lý Khắc Cường đã không thể thực hiện cải tổ, và cũng mất khả năng kiểm soát nền kinh tế. Vì vậy, chẳng bao lâu nữa, đà tăng tại Trung Quốc sẽ biến mất.

Xăng tiếp tục giảm giá

Đây là lần giảm thứ 7 liên tiếp của giá xăng dầu.

Giá bán lẻ được Petrolimex áp dụng với xăng RON 92 từ 12h ngày 13/10 là 22.890 đồng một lít. Ảnh: Anh Quân

Mức bán lẻ được Tập đoàn Xăng dầu Việt Nam áp dụng kể từ 12h trưa nay là 22.890 đồng một lít đối với xăng RON 92, giảm 670 đồng so với trước đó. Các mặt hàng khác cũng được điều chỉnh theo, trong đó mạnh nhất là dầu diezen 0,05S giảm 880 đồng còn 20.240 đồng một lít. Các mức cụ thể như sau:

Điều chỉnh này được thực hiện theo yêu cầu của liên Bộ Tài chính - Bộ Công Thương, khi giá bán lẻ được áp dụng đã cao hơn giá cơ sở đối với mặt hàng xăng là 449 đồng một lít, dầu diezen là 658 đồng, dầu hỏa 628 đồng và dầu madút là 504 đồng mỗi kg.

Bên cạnh đó, các doanh nghiệp phải giảm mức trích Quỹ Bình ổn giá từ 300 đồng xuống 100 đồng một lít, kg đối với tất cả các mặt hàng. Đây là lần giảm giá xăng thứ 7 liên tiếp kể từ cuối tháng 7. Trong năm nay, riêng giá xăng được điều chỉnh 12 lần. 

10 cách tăng doanh số cho doanh nghiệp nhờ vào mobile

Điện thoại di động là vật bất ly thân của hầu hết người tiêu dùng ngày nay. Doanh nghiệp có thể tận dụng đặc điểm này để tiếp cận với khách hàng, bán sản phẩm. 

Số điện thoại di động đang có mặt trên thị trường đã gần bằng dân số toàn thế giới. Thống kê của mạng xã hội Facebook cho thấy một nửa số thành viên thường xuyên truy cập từ các thiết bị di động. Khi ra khỏi nhà, bạn có thể quên ví tiền, nhưng không thể thiếu điện thoại di động.

Với việc thị trường quảng cáo nói riêng và marketing di động nói chung (mobile marketing) đang bước vào thời kỳ phát triển nhanh, mạnh và có tính ứng dụng cao. Các doanh nghiệp vừa và nhỏ, những người buôn bán kinh doanh sẽ có thêm một hình thức tiếp cận khách hàng không quá tốn nhiều chi phí và có thể đem lại hiệu quả bất ngờ cho doanh số.

1. SMS/MMS Marketing

Quảng cáo qua tin nhắn điện thoại đang là hình thức hữu hiệu được nhiều doanh nghiệp sử dụng.

Doanh nghiệp có thể sử dụng dịch vụ sms/mms (tin nhắn/tin nhắn đa phương tiện) để tiếp cận khách hàng thông qua việc gửi tin nhắn giới thiệu về sản phẩm, dịch vụ chương trình khuyến mại, sự kiện bán hàng… của mình. Việc lựa chọn đúng khách hàng tiềm năng là một điều quan trọng đối với chiến dịch sử dụng công cụ này. Hơn nữa, doanh nghiệp nên lưu trữ thông tin khách hàng hiện tại, khách hàng tiềm năng của mình để phục vụ khách hàng trước-trong và sau bán tốt nhất qua sms/mms.

Một tin nhắn chúc mừng sinh nhật khách hàng nhân dịp sinh nhật của khách hàng, cũng có thể gây ấn tượng và thu hút sự chú ý của khách hàng. Doanh nghiệp có thể sử dụng dịch vụ tin nhắn thương hiệu hoặc tin nhắn đầu số từ các dịch vụ uy tín trên thị trường hiện nay. Nhưng cũng rất lưu ý, tránh lạm dụng dịch vụ này quá mức, sẽ gây ra sự khó chịu, phản tác dụng và vi phạm pháp luật về quảng cáo.

Ngoài tin nhắn sms, doanh nghiệp và những người kinh doanh cũng có thể gửi đến khách hàng tin nhắn dạng mms kèm theo hình ảnh hoặc âm thanh, video ngắn. Dạng tin nhắn này giúp khách hàng ấn tượng hơn với thông điệp mà bạn muốn chuyển tải.

2. Telesales

Doanh nghiệp nên chú ý đến việc chăm sóc khách hàng qua điện thoại, đây cũng là một kênh bán hàng phù hợp.

Một trong những ứng dụng kinh điển nhất của mobile marketing vẫn là telesales (bán hàng qua cuộc gọi điện thoại). Doanh nghiệp có thể chào hàng khách hàng, đối tác thông qua hình thức cuộc gọi. Chăm sóc khách hàng sau bán bằng cuộc gọi cũng rất hiệu quả, làm cho khách hàng ghi nhớ và ấn tượng về doanh nghiệp hơn.

Sau khi khách hàng mua sản phẩm hoặc dịch vụ của bạn, bạn có thể gọi điện cảm ơn khách hàng đã ưu ái sử dụng, hỏi thăm về cảm giác và tác dụng của sản phẩm khi mới sử dụng… hoặc định kỳ 6 tháng, 12 tháng gọi điện hỏi thăm khách hàng một lần, điều này sẽ làm cho khách hàng cảm nhận về sự tận tụy của công ty và người bán hàng. Bạn sẽ thấy được hiệu quả đáng kinh ngạc của những cuộc gọi điện thoại chăm sóc khách hàng như thế này.

3. Email Marketing

Khi khách hàng ghé thăm website của công ty, mua hàng của doanh nghiệp, hãy khuyến khích họ đăng ký làm thành viên hoặc xin địa chỉ email của khách hàng, vì hiện nay hầu hết những người sử dụng điện thoại di dộng thông minh đều có sử dụng email trên điện thoại. Tỷ lệ tiếp cận khách hàng qua email trên điện thoại thậm chí còn cao hơn so với việc khách hàng sử dụng email bằng máy tính để bàn hoặc máy tính xách tay.

Nhờ có điện thoại, việc check mail đã trở nên dễ dàng hơn và đây cũng trở thành kênh hữu hiệu để doanh nghiệp quảng bá.

Doanh nghiệp có thể gửi email marketing cảm ơn khách hàng, giới thiệu các chương trình khuyến mại, ưu đãi, các bài viết liên quan đến sản phẩm, dịch vụ hoặc là các bài viết liên quan đến chính khách hàng. Nên tối ưu hóa thông điệp và hình ảnh qua email bởi thiết bị di động hạn chế bởi kích thước màn hình và đôi khi là tốc độ đường truyền. Cũng cần tuân thủ luật quảng cáo và tránh hiện tượng “spam email”.

 4. Tìm kiếm di động

Khi khách hàng sử dụng công cụ tìm kiếm trên điện thoại di động hoặc thiết bị di động có nghĩa là họ đang có nhu cầu tìm kiếm các dịch vụ, sản phẩm, địa điểm ở ngay gần đó hoặc họ đang rất có nhu cầu tìm hiểu. Doanh nghiệp có thể quan tâm đến dịch vụ mSEO (tối ưu hóa tìm kiếm di động) và tìm kiếm trả tiền Google Adwords. Hiện nay khách hàng có nhu cầu tìm kiếm trên di động rất lớn bởi sự thuận tiện của nó, vì vậy, việc thương hiệu của bạn xuất hiện trên công cụ tìm kiếm (Google) trên di dộng là một lợi thế cạnh tranh không nhỏ.

5. Mạng xã hội

Coca Cola đã có chiến dịch marketing thành công thông qua chia sẻ lon nước ngọt in tên chính khách hàng lên mạng xã hội.

Ngày nay, mọi thứ đều có thể sẻ chia trên mạng xã hội. Hầu hết các khách hàng sử dụng điện thoại di động đều đang “chơi” một hoặc một vài dịch vụ mạng xã hội nào đó, thí dụ như tại Việt Nam hầu hết khách hàng đang sử dụng Facebook, Google+, Youtube, Skype, Viber… và đăng nhập các dịch vụ này thường xuyên trên điện thoại di động hoặc các thiết bị di động khác. Hãy tận dụng hết tính năng của chiếc điện thoại di động thông minh của khách hàng, biến điện thoại di động của khách hàng và khách hàng trở thành một nhà quảng cáo đầy tin cậy cho thương hiệu của doanh nghiệp.

Có thể tạo ra một không gian “tự sướng” trong nhà hàng cho khách hàng chụp ảnh; hoặc nên có chương trình ưu đãi cho khách hàng “check-in” trên Facebook… Ngoài ra, doanh nghiệp cũng có thể sử dụng các tính năng miễn phí của mã QR Code, Microsoft 2D Tags… để lập danh thiếp điện tử, chèn địa chỉ website, các thông điệp bao gồm hình ảnh và nội dung gửi tới khách hàng để khách hàng có thể quét mã và truy cập ngay lập tức, vừa gia tăng sự sành điệu, vừa thêm sự trải nghiệm cho khách hàng.

6. Ứng dụng cho thiết bị di động (apps)

Doanh nghiệp có thể xây dựng các ứng dụng dùng trên điện thoại di động và cho phép khách hàng tải về dùng miễn phí. Thông qua những ứng dụng này, oanh nghiệp có thể bán hàng di động thông qua chính các ứng dụng bán hàng hoặc ứng dụng giới thiệu sản phẩm, dịch vụ của doanh nghiệp tới khách hàng. Có thể ứng dụng di động chỉ đơn thuần là một cẩm nang về sản phẩm, như là một catalogue điện tử, một trò chơi gắn kết khách hàng với thương hiệu…

Mặt khác, với các nền tảng ứng dụng phổ biến như Android, iOS, Windows Phone, doanh nghiệp có thể khai thác dịch vụ quảng cáo di động để tiếp cận hiệu quả hơn khách hàng.

7. Web Marketing

Quảng cáo qua website vẫn là hình thức được ưa chuộng nhất. Song, với tỷ lệ người lướt web qua điện thoại di động ngày càng nhiều, doanh nghiệp cần chú ý trong việc thiết kế giao diện cho phù hợp.

Đối với website bán hàng của doanh nghiệp, khi tiếp cận với khách hàng thông qua chiến lược marketing di động thì cần phải được tối ưu hóa về dung lượng website, dung lượng hình ảnh, nội dung bài viết, ttối ưu hóa về video. Đặc biệt, cần phải thiết kế giao diện tùy biến thông minh, có khả năng nhận biết các thiết bị các nền tảng hệ điều hành, loại kích thước màn hình, thiết bị di động và tự tương thích với các thiết bị đó một cách tối ưu nhất; có khả năng hỗ trợ thao tác email, đặt hàng qua điện thoại thật đơn giản và thuận tiện cho khách hàng…

8. Quảng cáo và PR

Thiết bị di động thông minh có thể cho phép hiển thị quảng cáo dạng banner, pop-up, pop-under; quảng cáo giữa bài viết hoặc quảng cáo trước-sau một bài viết mà người dùng đang đọc trên thiết bị di động; hoặc quảng cáo hiển thị trên các trang mạng xã hội Facebook, Youtube; hoặc quảng cáo ngay trên ứng dụng… một cách bình thường thông qua các trình duyệt web di động. Vì thế doanh nghiệp và những người làm kinh doanh cũng cần lưu ý loại hình công cụ marketing điện tử này.

Với số lượng người đọc truy cập vào một số báo điện tử, báo tin tức  hàng đầu hiện nay có thể lên tới hàng chục triệu lượt truy cập mỗi ngày, thì việc sử dụng các hình thức quảng cáo và quan hệ công chúng (PR) qua báo điện tử vẫn rất có hiệu quả.

9. Thanh toán di động

Nói đến marketing di động và thương mại di động, không thể không nói đến thanh toán di động. Thử tưởng tượng, nếu một người dùng đang ngồi uống café và lướt Facebook, họ nhìn thấy quảng cáo của doanh nghiệp, họ click vào quảng cáo, họ truy cập vào website của bạn, mọi thứ đều rất thuận tiện; họ đặt hàng và dùng ứng dụng thanh toán ngay, và rồi sau 12-24 giờ khách hàng nhận được hàng của doanh nghiệp, còn điều gì tuyệt vời hơn?

10. Dịch vụ hỗ trợ

Nên có các dịch vụ hỗ trợ cho khách hàng sử dụng điện thoại động và thiết bị di động để gia tăng sự khác biệt và trải nghiệm cho khách hàng, wifi miễn phí tốc độ cao, điểm chụp hình đẹp, chương trình check-in ưu đãi, sử dụng coupon điện tử giảm giá cho khách hàng…